Ο Paul Valery σε άρθρο που δημοσιεύεται στο Βήμα της Κυριακής (8 Ιουλίου 2007), απονέμει τον τίτλο του πρώτου μιντιακού επαναστάτη στον Giuseppe Garibaldi. Με αφορμή αυτό, θα σου πω φίλε αναγνώστη, λίγες σκέψεις μου για τη λειτουργία της γλώσσας στη δημιουργία ταυτοτήτων. Με άλλα λόγια ποιο ρόλο διαδραματίζει η γλώσσα στην κατασκευή της εικόνας (image making);
Γράφει ο Paul Valery: "... ο ίδιος ο Γκαριμπάλντι αποδείχθηκε ένας ευφάνταστος πιονέρος της χειραγώγησης του Τύπου. Το 1860, όταν έδιωξε τον στρατό των Βουρβόνων από τη Σικελία, δεν είχε μόνο 1000 απαίδευτους εθελοντές μαζί του αλλά και περισσότερους από 100 δημοσιογράφους. 'Ήταν πολύ επιδέξιος στο χειρισμό του πλήθους των δημοσιογράφων' λέει η Ράιλ. Έβρισκε χρόνο για να τους μιλάει και να είναι καλός μαζί τους'. Βρήκε ακόμη τον χρόνο να υπογράψει αυτόγραφα την παραμονή της επίθεσης στο Παλέρμο. "
Τι αποτέλεσμα είχαν όλα αυτά;
" ... Μια νέα ποδοσφαιρική ομάδα, η Νότιγχαμ Φόρεστ, υιοθέτησε το κόκκινο χρώμα προς τιμήν του, ενώ κυκλοφόρησαν και ομώνυμα μπισκότα... Οι υπηρέτες του οικοδεσπότη του έκαναν χρυσές δουλειές πουλώντας τρίχες από τη χτένα του και μικροσκοπικά μπουκαλάκια με το νερό που είχε χρησιμοποιήσει για το μπάνιο του..." Και βεβαίως ένα θρύλο για την εποχή του που φθάνει μέχρι τις μέρες 200 χρόνια μετά το θάνατό του.
Από τον Γκαριμπάλντι λοιπόν μέχρι τους σύγχρονους αστέρες ηθοποιούς, πολιτικούς κτλ. δεν λείπει η αξιοποιήση ενός τρόπου προβολής που είναι σε σημαντικό βαθμό γλωσσικός. Όχι δεν αναφέρομαι απλώς στο πόσο δεινός χειριστής της γλώσσας είναι ο ομιλητής, αλλά και στη γλώσσα που χρησιμοποιείται από τον κύκλο του προσώπου αυτού και από τα μέσα ενημέρωσης. Η γλώσσα είναι αυτή που σταδιακά δημιουργεί τον μύθο θετικό ή αρνητικό για ένα πρόσωπο και ταξιδεύει...
Αυτές οι ιδιότητες της γλώσσας είναι ιδιαίτερες και πολύ σημαντικές. Η ανάλυση της γλώσσας που χρησιμοποιείται για την κατασκευή της εικόνας δεν είναι απλώς γλωσσική, αλλά είναι ψυχολογική, κοινωνιολογική, επικοινωνιακή. Κλίνοντας το μάτι στις θεωρίες της λογοτεχνίας θα διακρίναμε τη συγχώνευση της ταυτότητας ως αφήγησης, της κατασκευής του προσώπου αλλά και του ακροατηρίου μέσα από κειμενικούς μηχανισμούς.
Γράφει ο Paul Valery: "... ο ίδιος ο Γκαριμπάλντι αποδείχθηκε ένας ευφάνταστος πιονέρος της χειραγώγησης του Τύπου. Το 1860, όταν έδιωξε τον στρατό των Βουρβόνων από τη Σικελία, δεν είχε μόνο 1000 απαίδευτους εθελοντές μαζί του αλλά και περισσότερους από 100 δημοσιογράφους. 'Ήταν πολύ επιδέξιος στο χειρισμό του πλήθους των δημοσιογράφων' λέει η Ράιλ. Έβρισκε χρόνο για να τους μιλάει και να είναι καλός μαζί τους'. Βρήκε ακόμη τον χρόνο να υπογράψει αυτόγραφα την παραμονή της επίθεσης στο Παλέρμο. "
Τι αποτέλεσμα είχαν όλα αυτά;
" ... Μια νέα ποδοσφαιρική ομάδα, η Νότιγχαμ Φόρεστ, υιοθέτησε το κόκκινο χρώμα προς τιμήν του, ενώ κυκλοφόρησαν και ομώνυμα μπισκότα... Οι υπηρέτες του οικοδεσπότη του έκαναν χρυσές δουλειές πουλώντας τρίχες από τη χτένα του και μικροσκοπικά μπουκαλάκια με το νερό που είχε χρησιμοποιήσει για το μπάνιο του..." Και βεβαίως ένα θρύλο για την εποχή του που φθάνει μέχρι τις μέρες 200 χρόνια μετά το θάνατό του.
Από τον Γκαριμπάλντι λοιπόν μέχρι τους σύγχρονους αστέρες ηθοποιούς, πολιτικούς κτλ. δεν λείπει η αξιοποιήση ενός τρόπου προβολής που είναι σε σημαντικό βαθμό γλωσσικός. Όχι δεν αναφέρομαι απλώς στο πόσο δεινός χειριστής της γλώσσας είναι ο ομιλητής, αλλά και στη γλώσσα που χρησιμοποιείται από τον κύκλο του προσώπου αυτού και από τα μέσα ενημέρωσης. Η γλώσσα είναι αυτή που σταδιακά δημιουργεί τον μύθο θετικό ή αρνητικό για ένα πρόσωπο και ταξιδεύει...
Αυτές οι ιδιότητες της γλώσσας είναι ιδιαίτερες και πολύ σημαντικές. Η ανάλυση της γλώσσας που χρησιμοποιείται για την κατασκευή της εικόνας δεν είναι απλώς γλωσσική, αλλά είναι ψυχολογική, κοινωνιολογική, επικοινωνιακή. Κλίνοντας το μάτι στις θεωρίες της λογοτεχνίας θα διακρίναμε τη συγχώνευση της ταυτότητας ως αφήγησης, της κατασκευής του προσώπου αλλά και του ακροατηρίου μέσα από κειμενικούς μηχανισμούς.
0 σχόλια:
Ανάρτηση Σχολίου